POPRAWA ŚCIĄGALNOŚCI ALIMENTÓW. ZMIANY W USTAWACH OD STYCZNIA 2019 r.

Ustawa, która ma poprawić ściągalność alimentów należnych dzieciom oraz długów osób zobowiązanych do alimentów, wejdzie w życie 11 stycznia 2019 roku. Umożliwi m.in. szybszy przepływ informacji o dłużnikach alimentacyjnych pomiędzy służbami i instytucjami, a komornikami sądowymi - wszystko po to, żeby komornik mógł łatwiej ustalić, czy dłużnik alimentacyjny pracuje. Nowelizacja zwiększa też sankcje nakładane na pracodawców za nielegalne zatrudnianie alimenciarzy.
Ustawa z 6 grudnia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy skuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych, opublikowana w Dzienniku Ustaw 27 grudnia 2018 r. pod poz. 2432, ma zapewnić wzrost ściągalności świadczeń alimentacyjnych należnych dzieciom oraz ściągalność należności budżetu państwa powstałych z tytułu wypłacania ze środków budżetu państwa świadczeń w zastępstwie nieuregulowanych świadczeń alimentacyjnych.

Pobierz treść ustawy

Pobierz pełne uzasadnienie do projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy skuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych, plik PDF

Wyższe grzywny i możliwość zajęcia połowy diety z podróży służbowej
W związku z powyższym ustawa wprowadza zmiany w ustawie z 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego polegające na:

  • wprowadzeniu zasady, iż wolne od egzekucji jest jedynie 50% kwot diet przysługujących z tytułu podróży służbowych – jeżeli egzekucja ma na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów, w tym należności budżetu państwa z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów,
  • podwyższeniu wysokości grzywny wymierzanej przez komornika pracodawcy, który nie wykonuje obowiązków związanych z egzekucją świadczeń alimentacyjnych od zatrudnionego przez niego pracownika – z 2 000 do 5 000 złotych, przy czym grzywna taka będzie obligatoryjnie ponawiana w razie dalszego uchylania się przez pracodawcę od wykonywania powyższych obowiązków,
  • podwyższeniu maksymalnej wysokości grzywny wymierzanej przez sąd przy egzekucji świadczeń niepieniężnych z 10 000 do 15 000 złotych.

Zmiany w egzekucji administracyjnej
Ustawa wprowadza również zmiany w ustawie z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na wyłączeniu z ograniczenia egzekucji administracyjnej kwot otrzymywanych na pokrycie wydatków służbowych w sytuacji prowadzenia egzekucji mającej na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów, w tym należności budżetu państwa z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów. Ponadto wprowadzono zasadę, iż wolne od egzekucji administracyjnej jest jedynie 50% kwot diet otrzymanych na pokrycie wydatków służbowych (w tym kosztów podróży i wyjazdów) – jeżeli egzekucja ma na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów, w tym należności budżetu państwa z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów.

Pracodawca zapłaci za zatrudnienie alimenciarza na czarno
Istotne zmiany wprowadzono w ustawie z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, przyjmując nową regulację, iż w razie nie potwierdzenia na piśmie zawartej z pracownikiem umowy o pracę, gdy pracownik jest osobą wobec której toczy się egzekucja świadczeń alimentacyjnych oraz egzekucja należności budżetu państwa powstałych z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów i pracownik taki zalega ze spełnieniem tych świadczeń za okres dłuższy niż 3 miesiące, pracodawca lub osoba działająca w jego imieniu podlega karze grzywny od 1500 do 45.000 złotych.
Analogicznej karze grzywny będzie podlegał również ten kto, wbrew obowiązkowi wypłaca wynagrodzenie wyższe niż wynikające z umowy o pracę, bez dokonania potrąceń na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych, pracownikowi wobec którego toczy się egzekucja świadczeń alimentacyjnych oraz egzekucja należności budżetu państwa powstałych z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów i pracownik taki zalega ze spełnieniem tych świadczeń za okres dłuższy niż 3 miesiące.

Trudniej będzie się ukryć przed komornikiem
Zmiany w ustawie z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy, zobowiążą podmiot dozorujący do udostępniania komornikom sądowym oraz Państwowej Inspekcji Pracy danych o miejscu przebywania dłużników alimentacyjnych objętych karą związaną z dozorem elektronicznym.

ZUS szybciej przekaże komornikom informacje
Ustawa wprowadza także zmiany w ustawie z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, dodając regulacje zobowiązujące Zakład Ubezpieczeń Społecznych do udostępniania w drodze elektronicznej komornikom sądowym określonych w ustawie danych ubezpieczonego będącego dłużnikiem uchylającym się od zobowiązań alimentacyjnych oraz danych dotyczących płatników składek takich ubezpieczonych. Ma to umożliwić sprawną egzekucję świadczeń alimentacyjnych, w tym należności budżetu państwa z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów. Ponadto w razie zmiany danych podlegających udostępnieniu Zakład Ubezpieczeń Społecznych będzie udostępniał komornikom sądowym w drodze elektronicznej zmienione dane. Z kolei komornik sądowy będzie zobowiązany do bieżącego informowania w drodze elektronicznej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zaprzestaniu prowadzenia egzekucji świadczeń alimentacyjnych oraz do potwierdzania nie rzadziej niż co 6 miesięcy o dalszym prowadzeniu egzekucji takich świadczeń.

Alimenciarze z pierwszeństwem przy robotach publicznych
Ustawa przyjmuje także zmiany w ustawie z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wprowadzając regulację, iż organizując roboty publiczne podmioty wskazane w ustawie są obowiązane zatrudniać w pierwszej kolejności bezrobotnych będących dłużnikami alimentacyjnymi.

Wyższe kryterium dochodowe do świadczeń z funduszu alimentacyjnego
Ustawa dokonuje również zmiany w ustawie z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów wprowadzając podwyższenie wysokości kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, przyjmując, iż świadczenia z funduszu alimentacyjnego będą przysługiwały, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 800 złotych. Zmiana ta będzie miała zastosowanie po raz pierwszy przy ustalaniu prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy rozpoczynający się od dnia 1 października 2019 r.

Karta Dużej Rodziny w rodzinach z niepełnosprawnym dzieckiem
Ustawa zmienia też ustawę z 5 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny, potwierdzając zasadę, iż prawo do posiadania Karty przysługuje dziecku bez ograniczeń wiekowych w przypadku dzieci legitymujących się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności.

Ustawa wchodzi w życie 11 stycznia 2019 roku, z wyjątkiem:

  • zmian w ustawie Kodeks pracy, które wchodzą w życie z dniem 1 grudnia 2020 r.,
  • zmian w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych dotyczących obowiązków ZUS związanych z udostępnianiem komornikom sądowym danych ubezpieczonych, które wchodzą w życie 28 grudnia 2019 roku,
  • zmiany w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, dotyczącej świadczeń z funduszu alimentacyjnego, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2019 r.,
  • zmian w ustawie o Karcie Dużej Rodziny oraz w ustawie o zmianie ustawy – Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw, które wchodzą w życie z dniem 28 grudnia 2018 roku, z mocą od dnia 1 stycznia 2019 r.

Opr. na podstawie https://www.prawo.pl/prawnicy-sady/alimenty-nowa-ustawa-ulatwi-sciganie-dluznikow,348377.html